Het koekalfje rechts op de foto heeft als vader Himster Grandprix, moedersvader is Stadel, moedersmoedersvader is Lava. Het is geboren op 7 maart 2006.
Fokkerij
Wat betreft de fokkerij werd op ons bedrijf in het verleden gefokt op dubbeldoelkoeien, dit betekent dat een koe vleesgroei vererft en melk. De melkproductie is dan niet zo hoog als bij koeien die echt op melkgift worden gefokt. We hadden als gevolg hiervan een zeer gevarieerde veestapel: rode en zwarte blaarkoppen, MRIJ-koeien, Fries-Hollands vee en ook wel Holstein Friesians (HF).
Wij maakten de keus voor zuivere HF sinds 1998 en bijbehorende hogere melkproductie, daarnaast nemen we sinds die tijd deel aan de melkcontrole en stamboekregistratie.
Melkcontrole: 1x per 6 weken (deze periode kun je als veehouder zelf kiezen: 1x per week, 1x per 2 weken tot en met het maximum van iedere 6 weken) komt de melkcontroleur om tijdens de avond- en ochtendmelking monsters van de melk te nemen. Deze monsters gaan naar het laboratorium waar het onderzocht wordt op vet- en eiwitgehalte en celgetal (als dit hoog is heeft een koe uierontsteking). Ook wordt de hoeveelheid melk gemeten die de koe per keer geeft. Vervolgens wordt berekend hoeveel melk een koe in 305 dagen geeft.
Stamboekregistratie: op een registratiekaart wordt vermeld: naam van het dier, geboortedatum, ras, oormerknummer, ouders en grootouders van vader en moeder, eventuele bijzonderheden zoals een tweeling, naam van de fokker en zijn adresgegevens.
Fokkerij en rantsoen: onze koeien krijgen als rantsoen gras vers uit de wei of ingekuild. Daarnaast krijgen ze biks in de krachtvoerbox en beetje droge pulpbrok aan het voerhek na het melken. We willen koeien die veel gras kunnen eten om daarvan melk te maken. Wij maken daarom gebruik van een paringsprogramma: Altamate van de firma AltaPon, sinds 2007, met name om inteelt en erfelijke gebreken te voorkomen.
Rinet insemineert de koeien en pinken en verwerkt de gegevens in de administratie.
|
Het koekalfje rechts op de foto heeft als vader Himster Grandprix, moedersvader is Stadel, moedersmoedersvader is Lava. Het is geboren op 7 maart 2006. |
|
Rechts 3 kalfjes gezamenlijk uit elk een eigen emmer drinken. Lastig om te fotograferen omdat ze dadelijk afgeleid zijn en nieuwsgierig bekijken wat er zoal gebeurt. |
|
 |
Dit is een van onze vier 'hobbydieren' met de mooie namen: Anna, Britt, Goudie en Nena. 4 raszuivere, geimporteerde Fleckviehkalveren uit Duitsland. Ze zijn geboren in juli, augustus en september 2005. Ook hadden we zelf toen Holsteinkoekalveren. De eerste 3 maanden was er qua hoogte en lengte weinig verschil. Daarna werd het verschil steeds duidelijker: de Fleckviehkalveren zijn korter, kleiner en meer bespierd dan de Holsteinkalveren. Ze vreten echter de hele dag ruwvoer, zijn minder kritisch wat betreft het ruwvoer dan het Holsteinvee tot nu toe. U mag ze altijd op afspraak komen bewonderen! |
Op veler verzoek: foto's van ons jongvee dat sinds 2 mei 2006 bij 'de Eendenkooi' loopt.
Op de linkerfoto zie je van rechts naar links: 3 Fleckviehdieren, 1 roodbonte Holstein en 2 zwartbonte Holsteins; rechts een sfeerplaatje.
Dracht: om te controleren of een koe drachtig is laten we ze scannen (echo maken) door de veearts bij de maandelijkse bedrijfsbegeleiding.
Stiergebruik 2007: voor de koeien gebruiken wij in het Altamate-programma: Katshaar Kirby, Elite Mountain Donor, Sunflower, Southland Joshua, Taco, Reece en Drake. Voor de pinken gebruiken we Red Alert, Astura, Joshua. Reece en Drake.
Kalveren hebben we nu van Himster Grandprix, Donor, Kirby, Justy en proefstieren. We houden ze in strohokken waar ze het bijzonder goed doen. Als voer krijgen ze 4e snede 2006 in grote balen, droge pulpbrok met kalverbiks. De jongste kalveren krijgen hooi met een kalverkorrel en kunstmelk. Wij gebruiken de Opfok F van de Gebrs. Fuite uit Genemuiden. Dit product bevalt ons erg goed, mede door het goede opfokschema wat erbij vermeld wordt.
Zomer 2007: 5 pinkjes in de ligboxenstal. We verhuisden ze in juni van de strohokken hiernaartoe. Ze doen het prima hier.
Stiergebruik 2008: IJsselvliedt Julius, Astura, Nederhorst Darwin, Kirby, Paramount en proefstieren gebruiken we bij de koeien en vaarzen. Bij het jongvee insemineren we met Nederhorst Darwin, IJsselvliedt Julius, Kian en Aaron. We hebben nu kalveren van Kian, Kirby en proefstieren.
Strohok: Na een themadag 'Koesignalen' die Rinet heeft gevolgd in januari 2007 hebben we sinds de herfst dat jaar de droge koeien uit de ligboxenstal gehaald en in het stro gezet. Na zo'n 2-3 weken voor het kalven gaan ze weer terug naar het koppel in de ligboxenstal en onze ervaringen tot nu toe zijn erg positief. Ze drogen goed op, wennen op tijd weer aan het rantsoen van de melkgevende koeien en starten goed op in de lactatie. Wij gaan hier zeker mee door!
2010: stiergebruik voor komend jaar is: Batenburg Jorik, HS Twister, Enduro, Jayz, Clapton, Maxwell en proefstieren. Inmiddels melken we diverse Kirbydochters, een Kiandochter en verscheidene proefstierdochters. De Kirbydochters zijn pittig van karakter, maar doen het prima in het koppel en in de melkput. De Kiandochter doet het ook boven verwachting en de proefstierdochters presteren bijzonder goed! Vanaf eind januari komt er weer een nieuwe lichting vaarzen aan de melk. Altijd spannend hoe ze kalven en hoe ze het gaan doen.
Crossbreeding
Crossbreeding is de engelse term voor 'inkruisen'. Tegenwoordig is het weer 'hot' om in te kruisen met andere rassen. Dit heet met een engels woord: crossbreeding. Doordat bedrijven groter worden, is er minder tijd om aandacht aan individuele koeien te geven. Ook als een bedrijf met personeel werkt, kan dat een reden zijn om met andere rassen in te kruisen.
Een kruisling heeft dan wel meestal een mindere melkgift, maar verder minder problemen met klauwen, stofwisseling en vruchtbaarheid. Hierdoor kan zo'n dier langer mee gaan, meerdere lactaties maken en meerdere kalfjes geven waardoor de totale levensproductie van een dier toeneemt. Het bedrijf zelf kan dan, als het niet verder wil uitbreiden, meer jongvee verkopen. Of als het wel wil groeien dit doen met eigen opfok en aanwas.
Wij hebben destijds gekozen om alleen met het ras Holstein Friesian verder te gaan, maar vanuit het verleden (zie bovenaan) hadden we allerlei rassen.
Onderstaande foto's geven een beeld van een aantal nakomelingen.
|
naam: Katie 15 geboren: 3 april 2002 rasbalk: 50% HF, 50% Blaarkop |
Vader: Groenlander Bongo; ras:100% HF Moedersvader: Italie's Peter; ras: 100% BR (rode blaarkop) Kalfdata: 1: 1 augustus 2004: 1 stierkalf 2: 3 augustus 2005: 1 koekalf 1342 3: 4 oktober 2006: 1 koekalf 1354; 4: 24 januari 2008: tweeling stierkalf 5: 10 april 2009: 1 koekalf 5447 nu drachtig van: Clapton Lactatiewaardes: 1: 94 2: 104 3: 102 4: 105 5: lopende lactatie 104 Levensproductie: 49490 kg melk, 5,18%V en 3,94%E
Bijzonderheid: nog bijna zuivere blaarkopaftekening (het witte vlekje op de rug hoort er niet)
|
|
Naam: Katie 16 geboren: 3 augustus 2005 Rasbalk: 75% HF, 25% Blaarkop |
Vader: Kolhorner Elvis, ras: 100% HF Moedersvader: Groenlander Bongo 100% HF
Kalfdata: 1: 15-08-2008: 1 stierkalf 2: 05-11-2009: 1 stierkalf Lactatiewaardes: 1: 96 - 301 dgn, 7260 kg melk, 4,04%V en 3,58%E 2: lopende lactatie 101
Bijzonderheid: geen blaarkopaftekening |
|
|
Naam: Katie Rasbalk: 75% HF 25% B
Vader: Woudhoeve Superior 100% HF Moedersvader: Groenlander Bongo 100% HF
Geboortedatum: 4 oktober 2006
Kalfdatum: 1:16 februari 2009: 1 stierkalf 2: 28 januari 2010: 1 stierkalf
Lactatiewaarde 1: 7260 kg melk, 4.19%V, 3.61%E
Bijzonderheid: bijna volledige blaarkopaftekening - witte kop |
|
|
Naam:
Liora
Rasbalk: 50% HF 50% NRB Vader: Skjenaust 100% NRB Moedersvader: Woudhoeve Superior 100% HF Geboortedatum: 29-11-2009 Bijzonderheid: hoornloos
|
|
|
Naam: Olga
4
Rasbalk: 50% HF 50% NRB Vader: Skjenaust 100% NRB Moedersvader: Katshaar Kirby 100% HF Geboortedatum: 13 januari 2010 Bijzonderheid: |
De Katie-familie heeft ook nog een andere tak, die we hier niet nader toelichten i.v.m de ruimte.
We hebben ook nog een MRIJ-familie in de stal:
|
Naam: 164 Mieke geboren: 27 oktober 2002 Rasbalk: 75% HF, 12,5% MRIJ, 12,5% onbekend moeder: Mieke 1087 vader: Noorder Dustin levensproductie 1087: 2163 dgn 62778 kg melk, 4.08%Vet, 3,42% eiwit Rasbalk: 50% HF, 25% MRIJ, 25% onbekend moedersvader: Laurens 193 moedersmoeder: 8007 Miep Rasbalk: 50% MRIJ, 50% onbekend moedersmoedervader: Elco |
Koe 164: Kalfdata: 1: 24 maart 2005: 1 stierkalf, lactatiewaarde 106 2: 9 juni 2006: 1 koekalf 1348, lactatiewaarde 91 3: 22 augustus 2007: 1 koekalf 5405, lactatiewaarde 89 4: 27 november 2008: 1 koekalf 5446, lactatiewaarde 96 5: 27 november 2009: 1 koekalf 5487, lopende lactatie 79 Levensproductie tot nu toe: 43.991 kg melk, 4.11%Vet en 3,59% eiwit Bijzonderheid: typisch MRIJ-uier (vooruier hoog, achteruier laag), koehakkige beenstand |
| Naam: 1348 Meike
Geboren: 9 juni 2006 Vader Himster Grandprix Rasbalk: 87,5% HF, 12,5% MRIJ |
Kalfdatum: 1: 7 november 2009, lactatiewaarde 88 Voorspelde 305 dgn productie: 7707 kg melk, 4.99%Vet, 3.57% eiwit
Bijzonderheid: koehakkige beenstand |
| Naam: 5405 Mieka
Geboren: 22 augustus 2007 Vader: Boliver Pierre Rasbalk: 87.5% HF, 12,5% MRIJ |
Kalfdata: 1: 20 augustus 2009, 1 stierkalf, lactatiewaarde105 Voorspelde 305 dgn productie: 7441 kg melk, 3.83%Vet, 3.32% eiwit |
| Naam: 5446 Minka 4
Geboren: 27 november 2008 Vader: Katshaar Kirby Rasbalk: 87,5% HF, 12,5% MRIJ |
Geinsemineerd
met : Peppelhof Maxwell RHF 100%
|
| Naam: Mieke
geboren: 27 november 2009 Vader: Wageningen Minardi Rasbalk: 87,5% HF, 12,5% MRIJ |
Het inkruisen zelf is iets waar een melkveehouder een eigen keuze in maakt. Het advies is altijd om het melkveeras bij uitstek Holstein Friesian(HF) zeker mee te nemen in de rotatie.
Rassen waarmee ingekruist kan worden (dit overzicht is zeer beknopt en onvolledig, via zoekmachines en andere literatuur is er meer informatie over te vinden):
* Brown Swiss (BS): sterke benen, net zo groot als HF, verhoogt eiwit
* Fleckvieh (FLV): sterke benen, goede vruchtbaarheid, kleiner dan HF, lagere melkgift, eigenzinnig karakter (als ze links willen gaan ze links!)
* Zweeds Roodbont(SRB): iets kleiner dan HF, goede melkgift, sterke benen, goede vruchtbaarheid
* Noors Roodbont(NRB): iets kleiner dan HF, lagere melkgift, goede uiergezondheid, sterke benen, zeer goede vruchtbaarheid, makkelijk afkalven
* MRIJ = Maas Rijn IJsselvee - Nederlands ras: sterk, bespierd, lagere melkgift, verhoogt eiwit, vruchtbaar, kalft makkelijk af,
* Blaarkop - rood of zwart: Gronings en Hollands ras: lagere melkgift, verhoogt eiwit, zeer vruchtbaar, bespierd, sterke klauwen en benen, sober, makkelijk karakter
* Montbeliarde - Frans melkkoeienras: sterke benen, bijna net zo groot als HF, bespierd, goede vruchtbaarheid en benen, eigenzinnig karakter
Er zijn bedrijven met 3-wegkruising waarbij koeien: HF x FLV x SRB en pinken: HF x SRB x FLV, maar ook in plaats van SRB NRB doen. Of in plaats van
FLV MB.
Er zijn ook bedrijven die kruisen met SRB en MRIJ, en een laatste te noemen optie: HF x SRB x BS.
Een andere optie is een 2-wegkruising, bijvoorbeeld: HF x SRB en dan weer x HF.
Het belangrijkste is:
- waarom zou je gaan kruisen met andere rassen (één van de redenen kan zijn de toenemende inteelt binnen het Holsteinras met als gevolg verminderde vruchtbaarheid, weerstand, minder vitale kalveren)
-wat is je fokdoel,
- hoe is je bedrijfsinrichting
- en andere wensen en mogelijkheden die je hebt.
Dan kun je het ras, of de rassen, kiezen die bij je past. Ook belangrijk is om te weten dat binnen een ras nogal wat variatie is, zoals binnen het Holsteinras heb je echte melkverervers, maar ook de hoge gehalteverervers.
Al met al is het in ieder geval iets wat momenteel bij veel veehouders erg leeft!
